اگر تجربه مهاجرت به شهر دیگری را داشته باشید، حتما می‌‎دانید اصل ماجرا فقط بستن چمدان و رسیدن به مقصد نیست. بلکه قبل از اینکه راه بیفتید، باید همه جوانب را بررسی کنید و دلایل کافی برای رفتن داشته باشید. مهاجرت از سرویس احراز هویت هم دقیقا به همین صورت است. شاید در ظاهر فقط بخواهید یک ارائه‌دهنده احراز هویت را با یک گزینه جدید جایگزین کنید، اما وقتی در عمل وارد مسیر مهاجرت می‌شوید، می‌بینید بدون برنامه، ممکن است تجربه کاربران و حتی امنیت داده‌ها و کسب‌وکارتان به خطر بیفتد. پس اگر به فکر جایگزینی سرویس احراز هویت هستید، در این یادداشت همراه ما باشید تا مراحل آن را یکی یکی برای شما توضیح دهیم و راهکارهایی نیز برای کاهش ریسک مهاجرت سرویس احراز هویت معرفی کنیم.

چرا کسب‌وکارها سرویس احراز هویت خود را تغییر می‌دهند؟

بیایید همان مثال مهاجرت به شهر دیگر را ادامه دهیم. کمتر پیش می‌آید که یک نفر فقط برای تنوع از یک شهر به شهر دیگر مهاجرت کند. معمولا پشت بیشتر مهاجرت‌ها دلیلی جدی برای این تصمیم وجود دارد. دلایلی مانند فرصت‌های شغلی بیشتر، امکانات بهتر و هزینه منطقی‌تر. تغییر سرویس احراز هویت هم دقیقا از همین جنس است. کمتر کسب‌وکاری بدون دلیل سراغ جایگزینی سرویس احراز هویت می‌رود، زیرا این کار زمان، هزینه و برنامه‌ریزی می‌خواهد.

• رشد کسب‌وکار: یکی از رایج‌ترین دلایل تغییر ارائه‌دهنده احراز هویت، رشد کسب‌وکار است. شاید زمانی که تعداد کاربران کم بود، سیستم احراز هویت فعلی کاملا نیازها را برطرف می‌کرد. اما حالا با افزایش کاربران، هم سرعت و هم امنیت احراز هویت اهمیت دوچندان پیدا کرده است. بنابراین در چنین شرایطی انتقال سرویس احراز هویت منطقی به نظر می‎رسد، زیرا باید سرویس هوشمند همگام با رشد کسب‌وکار مقیاس‌پذیر باشد.
•  امکانات جدید: برخی اوقات نیز دلیل مهاجرت امکانات و قابلیت‌های پیشرفته سرویس جدید است. مثلا سرویس جدید احراز هویت الکترونیکی را با دقت بیشتری ارائه می‌دهد و شاید از قابلیت‌های جدیدی مانند Identity Verification و سرویس‌های مبتنی بر API KYC استفاده کند که در سرویس قبلی وجود نداشت و یا کیفیت مناسبی نداشت.
• مسائل فنی: مسائل فنی نیز می‌تواند یکی از دلایل مهاجرت باشد. به این معنا که وقتی API احراز هویت فعلی مستندات کاملی نداشته باشد، سرعت پاسخگویی‌اش پایین باشد، یا یکپارچه‌سازی سرویس احراز هویت با سایر سامانه‌های سازمان، سخت و زمان‌بر باشد، ادامه همکاری با آن سرویس منطقی نیست. در چنین شرایطی مهاجرت API احراز هویت به یک سرویس جدید، علاوه بر اینکه کار توسعه‌دهنده‌ها را ساده‌تر می‌کند، می‌تواند تجربه بهتری نیز برای کاربران نهایی رقم بزند.
• هزینه‌ها: به این نکته نیز باید توجه داشت که اکثر اوقات دلیل تغییر ارائه‌دهنده احراز هویت امکانات یا فناوری نیست، بلکه هزینه‌ها نیز تعیین‌کننده هستند. ممکن است بعد از مدتی، کسب‌وکار به این نتیجه برسد که هزینه نگهداری یا استفاده از سرویس فعلی زیاد است و باید به فکر گزینه‌های جایگزین بود. درست مثل کسی که بعد از چند سال زندگی در یک شهر، تصمیم می‌گیرد به جایی نقل مکان کند که کیفیت زندگی بهتر یا هزینه کمتری داشته باشد.

قبل از مهاجرت دقیقا باید چه مواردی را بررسی کنیم؟

از دلایل که بگذریم، باید به این موضوع بپردازیم که قبل از مهاجرت به سرویس جدید دقیقا باید چه مواردی را بررسی کنیم؟ درست مثل این می‌ماند که قبل از مهاجرت به شهر  همه چیز را بررسی می‌کنیم؛ مثلا اینکه خانه جدید کجاست، قیمت و اجاره آن چطور است و …  تا وسط راه غافلگیر نشویم. رعایت نکات مهم قبل از تغییر سرویس احراز هویت و اجرای صحیح مراحل مهاجرت، احتمال بروز خطا و اختلال را به حداقل می‌رساند و مسیر انتقال را مطمئن‌تر می‌کند. در ادامه همراه ما باشید تا نخستین مراحل راهنمای انتقال به سرویس احراز هویت جدید را با هم بررسی کنیم.

•  انتخاب ارائه‌دهنده جدید: اولین موضوعی که باید بررسی کنیم، ویژگی‌های احراز هویت الکترونیکی جدید است. اینکه آن سرویس چقدر قابل اعتماد است، چه زیرساختی دارد و آیا می‌تواند نیازهای سازمان و کسب‌وکار ما را در حوزه‌ احراز هویت آنلاین پوشش دهد یا نه. زیرا ما قرار است داده‌های مهمی را به سرویس احراز هویت جدید بسپاریم و انتخاب اشتباه در این مرحله می‌تواند پیامدهای جبران‌ناپذیری داشته باشد.
•  بررسی API و یکپارچه‌سازی: بعد از انتخاب سرویس احراز هویت دیجیتال، باید بخش فنی ماجرا را بررسی کنید. به این معنا که باید ببینید آیا مستندات کامل و مرتبی دارد؟ و اینکه فرایند یکپارچه‌سازی API با سیستم شما چقدر به راحتی انجام می‌شود. زیرا در غیر این‌ صورت، فرایند مهاجرت از سرویس فعلی به پروژه‎ای زمان‌بر و پرریسک تبدیل می‌شود.
•  انتقال داده‌ها: یکی از حساس‌ترین بخش‌های تغییر سامانه احراز هویت، بحث انتقال داده‌هاست. در این بخش باید مشخص کنید چه داده‌هایی قرار است منتقل شود و چه داده‌هایی  قابل انتقال نیستند و چطور می‌توان مطمئن شد که هیچ داده‌ مهمی از دست نمی‌رود. زیرا هرگونه خطا در فرایند نقل و انتقال اطلاعات هویتی کاربران به طور مستقیم می‌تواند روی اعتماد آن‌ها و همچنین عملکرد کل سیستم تاثیر بگذارد.
•  امنیت و اعتماد: بحث امنیت یکی از موارد بسیار مهم و کلیدی است که در فرایند مهاجرت باید به آن توجه کنید. به این معنا که باید بررسی کنید سرویس جدید چطور داده‌ها را رمزنگاری و نگهداری می‌کند و از چه مکانیزیم‌هایی برای جلوگیری از تقلب استفاده می‎‎کند. همچنین بهتر است مطمئن شوید، سرویس جدید از استانداردهای امنیتی روز و روش‌های مطمئنی برای Identity Verification و حفاظت از اطلاعات کاربران استفاده می‌‌کند.
•  هزینه‌ها و ریسک‌ها: یکی از سؤال‌هایی که معمولا قبل از شروع پروژه مطرح می‌شه این است که هزینه مهاجرت به سرویس احراز هویت چقدر است؟ شما باید مواردی مانند هزینه توسعه، تست و البته زمان تیم فنی و حتی ریسک‌هایی را که ممکن است در زمان انتقال باعث اختلال در سرویس شوند، بررسی کنید. در واقع بسیاری از اوقات، فقط انتخاب سرویس بهتر ملاک نیست، بلکه مهم این است که سرویسی را انتخاب کنید که کمترین ریسک عملیاتی را داشته باشد.

مراحل مهاجرت از سرویس احراز هویت قدیمی به سرویس جدید

تا به اینجا بیشتر این موضوع را بررسی کردیم که قبل از حرکت باید چه کارهایی را انجام دهیم و حواسمان به چه چیزهایی باشد. حالا باید وارد خود مسیر شویم. در دنیای انتقال سرویس احراز هویت هم دقیقا همین نقطه وجود دارد. جایی که دیگر موضوع انتخاب ارائه دهنده احراز هویت مطرح نیست. بلکه به عملی کردن مراحل مهاجرت از سرویس احراز هویت رسیدیم. در ادامه، این راهنمای مهاجرت سرویس احراز هویت را قدم‌به‌قدم مرور می‌کنیم تا بتوانید این فرآیند را با کمترین ریسک و بیشترین آمادگی اجرا کنید.

• سرویس جدید را آماده کنید: اولین قدم این است که سرویس احراز هویت جدید را به صورت کامل راه‌اندازی و سپس پیکربندی کنید. دسترسی‌ها، تنظیمات اولیه و API احراز هویت باید آماده باشد تا در زمان مهاجرت، همه چیز بدون مشکل کار کند.
• برنامه مهاجرت را مشخص کنید: قبل از اجرای مهاجرت، باید دقیقا بدانید که این انتقال چطور انجام می‌شود. روش‌های مختلفی برای انتقال داده‌های احراز هویت وجود دارد. اینکه همه کاربران به یکباره به سرویس جدید منتقل شوند یا اینکه این کار را به صورت مرحله‌ای انجام دهند. یا اینکه باید تصمیم بگیرید که آیا می‌خواهید هر دو سرویس با هم فعال بمانند یا نه. پاسخ به این سوال باعث می‌شود مهاجرت با ریسک کمتری انجام شود و درصورت بروز مشکل، کنترل بیشتری روی شرایط داشته باشید.
•  داده‌های کاربران را منتقل کنید: در این مرحله باید به انتقال داده‌های احراز هویت فکر کنید. همه تلاش خود کنید تا اطلاعات کاربران با دقت و بدون ایجاد خطا به سیستم جدید منتقل شوند. در این مرحله بهتر است صحت داده‌ها را نیز بررسی کنید تا مطمئن شوید بعد از مهاجرت، کاربران می‌توانند بدون مشکل از سرویس جدید استفاده کنند.
•  API ها و سایر سیستم‌ها را به سرویس جدید متصل کنید: بعد از انتقال داده‌ها، باید API جدید به سرویس جدید یا وب‌سایت، اپلیکیشن یا سایر سامانه‌های سازمان متصل شود. همچنین باید مطمئن شوید یکپارچه‌سازی سرویس احراز هویت با سایر بخش‌های سیستم به درستی انجام شود.
•  مهاجرت را در مقیاس محدود تست کنید: قبل از اینکه همه کاربران را به سرویس جدید منتقل کنید، بهتر است مهاجرت را روی یک گروه کوچک از کاربران یا در محیط آزمایشی اجرا کنید. این کار باعث می‌شود اگر مشکلی در احراز هویت آنلاین یا وجود داشت، قبل از انتشار عمومی شناسایی و برطرف شود.
•  مهاجرت نهایی را انجام دهید و سیستم را پایش کنید: اگر نتایج تست رضایت‌بخش بود، می‌توانید مهاجرت نهایی را انجام دهید. اما حتما بعد از آن عملکرد سیستم، گزارش خطاها، سرعت پاسخگویی و امنیت احراز هویت را به‌صورت مداوم زیر نظر داشته باشید تا اگر مشکلی پیش آمد، به سرعت آن را برطرف کنید.
• سرویس قدیمی را از مدار خارج کنید، اما برای برگشت هم آماده باشید: در نهایت وقتی مطمئن شدید همه چیز پایدار و بدون مشکل کار می‌کند، می‌توانید سرویس قدیمی را غیرفعال کنید. البته بهتر است محتاط باشد و تا مدتی امکان بازگشت به سرویس قبلی (Rollback) را فعال کنید. زیرا هیچ مهاجرتی صددرصد و بدون ریسک نیست و داشتن یک مسیر برگشت، خیال تیم فنی را راحت‎تر می‎کند و باعث می‌شود در صورت بروز مشکل، سرویس شما برای کاربران با کمترین اختلال ادامه پیدا کند.

بهترین روش تست سرویس احراز هویت قبل از راه‌اندازی

وقتی به شهر جدید رسیدید و در خانه جدید مستقر شدید، زندگی عادی سریع شروع نمی‌شود. اول باید وسایل را در خانه بچینید و کم کم به محیط جدید عادت کنید. در دنیای انتقال سرویس احراز هویت هم باید به سراغ تست سرویس احراز هویت برویم.

•  تست سناریوهای واقعی کاربران: اولین کاری که باید انجام دهید این است که سیستم را با رفتار واقعی کاربران تست کنید و ببینید جریان واقعی احراز هویت دیجیتال یعنی از ثبت‌نام گرفته تا ورود، از تایید هویت تا خطاهای احتمالی به چه شکل پیش می‌رود.
• تست API و یکپارچگی با سیستم‌ها: در این مرحله باید این موضوع را بررسی کنید که یکپارچه‌سازی سرویس احراز هویت بدون خطا انجام شده باشد. درخواست‌ها به درستی پاسخ داده شود و سیستم نیز در شرایط مختلف، رفتار پایداری نشان دهد.
•  تست امنیت و سناریوهای حساس: از آنجا که امنیت احراز هویت بسیار مهم است، باید سناریوهای حساسی مانند تلاش برای ورود غیرمجاز، جعل هویت یا حملات رایج را تست کنید و مطمئن شوید که سرویس به‌خوبی از داده‌ها محافظت می‌کند. زیرا کوچک‌ترین ضعف می‌تواند کل اعتماد سیستم را زیر سوال ببرد.
•  تست انتقال داده‌ها و صحت اطلاعات: در ادامه بررسی کنید که انتقال داده‌های احراز هویت به درستی انجام شده باشد. زیرا در همین فرایند انتقال است که اختلاف‌های ساختاری یا ناسازگاری داده‌ها خودشان را نشان می‌دهند و اگر در همین مرحله بررسی نشوند، بعدها می‌‌توانند دردسر جدی ایجاد کنند.
•  تست بار و شرایط واقعی استفاده: در نهایت باید سیستم را زیر فشار واقعی قرار دهید و ببینند وقتی تعداد زیادی کاربران به صورت هم‌زمان وارد فرآیند احراز هویت غیرحضوری شوند، سیستم چگونه رفتار می‌کند، چقدر کند می‌شود، خطا می‎دهد یا پایدار می‌ماند. این تست به شما کمک می‌کند تا مطمئن شوید ارائه‌دهنده احراز هویت چقدر مقیاس‌پذیر است.

ویرا، همراه شما در مهاجرت به سرویس احراز هویت جدید

یکی از نکات بسیار مهمی که هنگام انتخاب سرویس جدید باید در نظر بگیرید، این است که آن سرویس چقدر فرایند مهاجرت را برای شما ساده می‌کند. ویرا امکان استفاده از API احراز هویت را با ارائه مستندات فنی کامل، پشتیبانی مناسب و امکان یکپارچه‌سازی سریع با سامانه‌های موجود، به سادگی فراهم می‌کند و به طور قابل ملاحظه‌ای زمان و ریسک مهاجرت را کاهش می‌دهد.

سرویس احراز هویت فراشناسا که در پلتفرم ویرا ارائه می‌شود، با استفاده از قابلیت‌هایی مانند تطبیق چهره، تشخیص زنده بودن، سنجش هوشیاری و فناوری تشخیص حملات نمایشی (Presentation Attack Detection) که به اختصار PAD نامیده می‌شود، امکان احراز هویت غیرحضوری را با دقت بالا فراهم می‌کند و در برابر روش‌های مختلف جعل هویت، مانند استفاده از عکس، ویدیو، ماسک یا سایر حملات ارائه، مقاومت بالایی دارد.

فراشناسا تاکنون بیش از ۷۰ میلیون احراز هویت موفق انجام داده و با در اختیار داشتن ۷۵ درصد از سهم بازار، یکی از پرکاربردترین سرویس‌های احراز هویت غیرحضوری در میان سازمان‌های دولتی و خصوصی به شمار می‌رود. دسترسی به این سرویس از طریق ویرا، به کسب‌وکارها کمک می‌کند بدون نیاز به توسعه زیرساخت‌های پیچیده، فرایند مهاجرت و راه‌اندازی سرویس احراز هویت جدید را سریع‌تر و مطمئن‌تر انجام دهند.

جمع‌بندی

دیدیم که مهاجرت از یک سرویس احراز هویت به سرویس جدید، صرفا تعویض یک ابزار نیست. بلکه فرایندی است که بر امنیت، تجربه کاربران و عملکرد کلی کسب‌وکار شما تاثیر می‌گذارد. به همین دلیل برای جلوگیری از مشکلات مهاجرت به سرویس احراز هویت جدید باید مراحل را با دقت بالا، برنامه‌ریزی دقیق، انتخاب آگاهانه، انتقال صحیح داده‌ها، تست کامل و پایش مستمر طی کنید.

بیشتر بخوانید: بهترین سرویس احراز هویت برای نئوبانک‌ها

در نهایت به این نکته توجه کنید که مهاجرت، یک مسیر یک‌طرفه نیست. همان‎طور که برای رسیدن به مقصد برنامه‎ریزی می‌کنید، باید برای بازگشت یا اصلاح مسیر نیز آمادگی داشته باشید. زیرا داشتن یک برنامه بازگشت این اطمینان را ایجاد می‌کند تا در صورت بروز مشکل، پایداری سرویس و تجربه کاربری حفظ شود.

سوالات متداول

مهاجرت به سرویس احراز هویت جدید چقدر زمان می‌برد؟

زمان مهاجرت به سرویس احراز هویت جدید به عواملی مثل حجم کاربران، پیچیدگی یکپارچه‌سازی سرویس احراز هویت و میزان تغییرات مورد نیاز در سیستم بستگی دارد. اگر از قبل برنامه‌ریزی مناسبی انجام شود، این فرایند با کمترین اختلال قابل انجام است.

آیا اطلاعات کاربران در مهاجرت از سرویس احراز هویت به سرویس جدید منتقل می‌شود؟

بله، در بیشتر پروژه‌ها انتقال داده‌های احراز هویت یکی از مراحل اصلی مهاجرت است. البته باید از قبل مشخص شود چه اطلاعاتی قابل انتقال هستند و صحت داده‌ها بعد از انتقال به سامانه احراز هویت جدید بررسی شود.

آیا لازم است در مهاجرت از سرویس احراز هویت به سرویس جدید اپلیکیشن به‌روزرسانی شود؟

در بسیاری از موارد بله. اگر API احراز هویت یا نحوه ارتباط با ارائه‌دهنده احراز هویت جدید تغییر کند، ممکن است برای مهاجرت API احراز هویت نیاز به اعمال تغییرات و انتشار نسخه جدید اپلیکیشن باشد.

 چگونه در انتقال سرویس احراز هویت از قطعی سرویس جلوگیری کنیم؟

برای کاهش ریسک مهاجرت سرویس احراز هویت، بهتر است انتقال به‌صورت مرحله‌ای انجام شود، قبل از مهاجرت تست‌های کامل انجام شود و تا مدتی امکان بازگشت به سرویس قبلی (Rollback) وجود داشته باشد.

آیا می‌توان همزمان از دو سرویس احراز هویت استفاده کرد؟

بله. در بسیاری از پروژه‌های جایگزینی سرویس احراز هویت، هر دو سرویس احراز هویت برای مدت محدودی به‌صورت هم‌زمان فعال می‌مانند. این کار باعث می‌شود در صورت بروز مشکل، انتقال سرویس احراز هویت با ریسک کمتری انجام شود و تجربه کاربران تحت تأثیر قرار نگیرد.