امروزه اپلیکیشن‌های موبایل به یکی از پرکاربردترین ابزارها برای انجام کارهای روزمره و فرایندهای کاری تبدیل شده‌‌اند و بیشتر کاربران برای انجام کارهای روزمره، از فرایندهای بانکی گرفته تا ارتباطات اجتماعی و سرگرمی، به این اپلیکیشن‌ها روی می‌آورند. اما این محبوبیت، یک وجهه تاریک هم دارد و آن، خطر سوءاستفاده، جعل و هک حساب‌های کاربری است. به همین منظور، احراز هویت در اپلیکیشن‌های موبایل، از یک گزینه جانبی به انتخابی حیاتی برای توسعه‌دهندگان تبدیل شده است. در این مطلب، چالش‌ها و راهکارهای احراز هویت در موبایل را بررسی می‌کنیم و به معرفی برخی از بهترین روش‌های آن می‌پردازیم.

اهمیت احراز هویت اپلیکیشن‌های موبایل

در دنیای امروز که تمامی فعالیت‌های ما، از خرید آنلاین گرفته تا امور مالی، سرگرمی و ارتباطات اجتماعی، به سمت دیجیتالی شدن حرکت کرده‌اند، نمی‌توان خطراتی را که در کمین داده‌های ما هستند، نادیده گرفت. فرایند احراز هویت، موثرترین سدی است که بر سر راه هرگونه نفوذ و سواستفاده‌ از اطلاعات قرار می‌گیرد. برای آنکه به اهمیت احراز هویت در اپلیکیشن‌های موبایل پی ببریم، می‌بایست به موارد زیر اشاره کنیم:

بیشتر بخوانید: احراز هویت الکترونیک چیست و چه کاربردهایی دارد؟

• حفاظت از اطلاعات شخصی

برخی از اپلیکیشن‌های موبایل به داده‌های حساس کاربران دسترسی دارند و بدون احراز هویت امن، این اطلاعات در معرض سرقت و سوءاستفاده قرار می‌گیرد.

• جلوگیری از دسترسی غیرمجاز

احراز هویت تضمین می‌کند که تنها کاربران مجاز بتوانند به حساب خود وارد شوند. این موضوع در اپلیکیشن‌های مالی یا اپ‌های سازمانی که داده‌های ارزشمند در آن‌ها ذخیره می‌شود، حیاتی است.

• اعتمادسازی برای کاربران

زمانی که کاربران اطمینان پیدا کنند که اپلیکیشن مورد نظرشان به مکانیزم‌های حفاظتی قوی مجهز است، با خیالی آسوده به استفاده از آن روی می‌آورند.

•  رعایت قوانین و استانداردها

بسیاری از صنایع (مانند بانکداری یا خدمات درمانی) ملزم به رعایت استانداردهای جهانی هستند و به‌کارگیری روش‌هایی مانند احراز هویت بیومتریک یا چندعاملی، کمک می‌کند تا این استانداردها رعایت شود.

3 مورد از بهترین روش های احراز هویت در اپلیکیشن‌های موبایل

اپلیکیشن‌های موبایل بسته به نیاز و نوع فعالیت خود، از روش‌های گوناگونی برای احراز هویت کاربران استفاده می‌کنند. در ادامه، سه مورد از برترین و پرکاربردترین این روش‌ها را بررسی می‌کنیم:

1. احراز هویت مبتنی بر رمز عبور

روش استفاده از رمز عبور، ساده‌ترین و در عین حال رایج‌ترین روش احراز هویت اپلیکیشن‌های موبایل است. این روش بر مبنای دانش کاربر (Something you know) فعالیت می‌کند و به دلیل سهولت پیاده‌سازی و آشنایی اکثر مخاطبان با نحوه کارکرد آن، از محبوبیت بالایی برخوردار است. با این حال، معایب قابل توجه این روش از جمله آسیب‌پذیری در برابر حملات  brute-force  و مهندسی اجتماعی و همچنین احتمال فراموشی رمز عبور، باعث شده تا اپلیکیشن‌هایی که امنیت داده‌های خود و کاربرانشان را جدی می‌گیرند، به سراغ روش‌های مطمئن‌تر و پیشرفته‌تر از رمز عبور بروند. 

2. احراز هویت چندعاملی (MFA)

روش احراز هویت چندعاملی، ترکیبی از دو یا چند روش مستقل مانند رمز عبور، توکن امنیتی و یا بیومتریک است. این روش به دلیل امنیت بالای خود، در اپلیکیشن‌های مالی، سلامت و اپ‌های سازمانی بسیار پرکاربرد است و می‌تواند لایه حفاظتی قدرتمندی در برابر حملات سایبری ایجاد کند. این افزایش امنیت معمولا با چالش‌هایی هم همراه است که از جمله آنها می‌‌توان به افزایش پیچیدگی تجربه کاربری و هزینه و زمان بیشتر در پیاده‌سازی اشاره کرد.

3. احراز هویت بیومتریک

با ظهور حسگرهای بیومتریک و فناوری هوش مصنوعی، استفاده از ویژگی‌های منحصر به‌فرد بدن انسان مانند اثر انگشت، تشخیص چهره یا اسکن عنبیه به یکی از روش‌های پرطرفدار احراز هویت اپلیکیشن‌های موبایل تبدیل شده است. این روش به دلیل سرعت و سهولت استفاده، تجربه‌ کاربری بهتری نسبت به باقی روش‌ها ارائه می‌دهد و جعل آن به سادگی امکان‌پذیر نیست. از معایب این روش می‌توان پیچیدگی فرایند توسعه و پیاده‌سازی را نام برد که در حال حاضر این چالش توسط APIهای احراز هویت هوشمند به طور کامل برطرف شده است.

معایب و مزایای اپلیکیشن‌های احراز هویت در موبایل

مانند هر ابزار دیگری، اپلیکیشن‌های احراز هویت در موبایل هم مزایا و معایب مختص به خود را دارد که در ادامه برخی از مهم‌ترین آنها را بررسی می‌کنیم: 

مزایای اپلیکیشن‌های احراز هویت در موبایل

1. راحتی و سرعت بالا

در روش‌های جدید احراز هویت از طریق اپلیکیشن‌های موبایل، کاربر تنها با لمس انگشت یا نگاه به دوربین می‌تواند وارد اپلیکیشن شود. این فرایند بسیار سریع‌تر و ساده‌تر از تایپ رمزهای طولانی یا کدهای یک‌بارمصرف است.

2. امنیت بیشتر

با روی کار آمدن روش‌های مبتنی بر هوش مصنوعی، امنیت اپلیکیشن‌های موبایل به طور چشمگیری افزایش پیدا کرده و تجربه کاربری هم دستخوش تغییرات مثبتی شده است. چرا که برخلاف روش‌های سنتی، سوءاستفاده از این روش‌ها به سادگی امکان‌پذیر نیست.

3. تجربه کاربری بهتر

اپلیکیشن‌هایی که از احراز هویت هوشمند پشتیبانی می‌کنند، برای کاربران امروزی جذاب‌ترند. بسیاری از افراد ترجیح می‌دهند به‌جای حفظ کردن پسوردهای متعدد، از چهره یا اثر انگشت خود برای احراز هویت استفاده کنند.

بیشتر بخوانید: ای پی آی‌های احراز هویت چگونه کار می‌کنند و چه مزایایی دارند؟

معایب اپلیکیشن‌های احراز هویت در موبایل

1. امکان خطا در تشخیص

احراز هویت اپلیکیشن‌های موبایل گاهی به دلایل مختلف مانند عوامل محیطی، عملکرد دقیقی از خود به نمایش نمی‌گذارند.

2. محدودیت‌های سخت‌افزاری

برخی گوشی‌های قدیمی یا ارزان‌قیمت ممکن است سنسورهای دقیق و مطمئنی نداشته باشند و یا از نرم‌افزارهای جدید اندروید یا آیفون پشتیبانی نکنند.

3. امنیت داده‌ها و حریم خصوصی

ذخیره و پردازش داده‌های بیومتریک همیشه نگرانی‌هایی درباره حریم خصوصی ایجاد می‌کند. به همین دلیل، کاربران باید مطمئن باشند اپلیکیشن‌ها از ابزارها و APIهای معتبر و قابل اعتماد استفاده می‌کنند.

جمع‌بندی

در پایان، انتخاب بهترین روش احراز هویت اپلیکیشن‌های موبایل بسته به نوع فعالیت و نیاز کسب‌وکارها متفاوت است. به‌کارگیری روش‌هایی مانند رمز عبور برای اپ‌هایی که نیاز به امنیت بالایی ندارند، می‌‌تواند انتخاب مقرون‌به‌صرفه‌ای باشد؛ اما در برنامه‌هایی که امنیت داده‌ها از اهمیت بالایی برخوردار است، روش‌هایی مانند احراز هویت بیومتریک یا دوعاملی گزینه‌ای مطمئن‌تر هستند. در نهایت، ایجاد تعادل میان امنیت، راحتی کاربر و هزینه پیاده‌سازی، کلید موفقیت در انتخاب راهکار مناسب احراز هویت خواهد بود.